تاریخچه آرایش در ایران و جهان

تاریخچه آرایش در ایران و جهان

آرایش از زمان انسانهای اولیه در میان انسانها رواج داشته و بسیار جالب است که بدانید اولین بار هنر آرایش صورت و بدن توسط مردان انجام شده است. مردم نئاندرتال اولین کسانی بودند که از رنگ قرمز استفاده میکردن و مردگان خود را رنگ می زدند. آنها با همین رنگ صورت و بدن خود را هم آرایش می کردند. ولی گفته می شود آرایش کردن زنان به قصد زیباتر شدن اولین بار توسط زنان مصری شروع شده است. تصاویر به جا مانده از آن دوران نشان می دهد که زنان مصری از رنگ سرخ برای سرخ کردن لب ها و گونه ها و از رنگ سیاه برای زیبایی چشم ها استفاده می کردند.

رنگ سیاه معمولا از سرب یا اکسید منگنز و کربن تهیه می شد. مصری ها همچنین از پودری به رنگ سبز به عنوان سایه چشم و رنگ کردن مژه و ابرو استفاده می کردند.

رفته رفته با ترکیب کردن این مواد با اکسید مس و اهن رنگ هخایی جدید مثل فیروزه ای و بنفش و .. به وجود آمد و سایه چشم تنوع بیشتری پیدا کرد.  اضافه شدن پودر سفید به سیاه نیز ترکیب رنگهای خاکستری و طوسی و سفید را ایجاد کرد. همچنین با اضافه کردن چربی به این رنگها غلظت آن را تغییر داده و اولین مواد آرایشی ساخته شد.

از ترکیب رنگ‌ها، کرم هایی روشن و نرم بر پایه شیر اسب و آلباستر به دست آوردند و از آن برای رنگ کردن بدن و صورت استفاده کردند. به وسیله حنا مو و دست و ناخن را خوشرنگ کردند و از روغن‌ها و چربی‌های معطر برای حفاظت از پوست کمک می‌گرفتند.

طی قرن‌ها زنان از خاکستر کبریت‌های سوخته به عنوان سایه چشم، از میوه‌ها به خصوص توت فرنگی به عنوان رژ لب و مداد لب و

از عسل برای مرطوب کردن لب‌ها و از چربی حیوانات که با پودرهای سفالی سفید مخلوط می‌شد برای پوشاندن لک‌های روی بدن و صورت استفاده می‌کردند.

تاریخچه ی  آرایش در ایران

تاریخچه ی  آرایش در ایران طبق منابع موجود شروع مشخصی ندارد، ولی طبق یافته‌های باستان ‌شناسی، آرایش چشم ها از 4500 سال قبل از میلاد مسیح در بین همه مردم رواج داشته است.

ایرانی‌ها نیز مانند مردمان هم عصر خود، یعنی رومی‌ها، مصری‌ها، هندی‌ها، یونانی‌ها، و مردم آسیای شرقی به آرایش صورت و زیورآلات علاقه داشته اند.

در آثار باقی مانده از عهد باستان، موادی رنگی برای رنگ کردن مو، ناخن و پوست دیده می شود. اصولا موادی که استفاده می شده طبیعی بوده و از ريشه و برگ درختان و مواد گياهی و معدنی تهيه می‌شده است.

عبارت دو کلمه ای “هفت قلم آرایش” را میتوان خلاصه ای از  تاریخچه آرایش در ایران در نظر گرفت، البته که این اصطلاح بیشتر زنانه بوده و در دوران قاجار پدید آمده؛ اما به احتمال زیاد همه اقلام آرایشی مهم دوره قدیم در آن یافت می‌شود.
هفت قلم آرایش عبارت بودند از:

• سرخاب
• سفیدآب
• سرمه
• نگار یا حنا
• وسمه
• خال
• زرک

سرمه

طبق یافته های تاریخی، سرمه قدیمی‌ ترین قلم آرایشی بوده و در بسیاری از مناطق جهان استفاده می‌شده است. انسانها با کشیدن سرمه در چشم، هم از مزیت درمانی آن استفاده می کردند  و هم خود را برای شرکت در مراسم های مذهبی آراسته می کردند.

گفته ی شود که سرمه سه نوع داشته و هر کدام به نوعی شفابخش بوده اند. ایرانیان آن زمان اعتقا داشتند که استفاده از سرمه سلیمانی انسان را از اسرار نهان جهان می کند.  سرمه جاویدان استفاده کننده را نامرئی می‎‌کند. و سرمه خسرو پرویز بینایی فوق‌العاده به فرد می‌دهد.

سرمه از سالیان باستان و با تایید پیامبر اسلام بر خواص آن مورد استفاده قرار گرفته است. بر اساس اعتقادات اسلامی، چشم زخم حقیقت دارد و میتواند سرنوشت را عوض کند. استفاده از سرمه، اسفند، دعا و… چشم بد را دور نگه می دارد.
ابزار نگه داری از سرمه نیز برای اولین بار در ایران تولید شد.

 سرخاب سفیداب

سفیدی پوست از ابتدا معیار ثابت زیبایی برای زنان ایرانی بوده و همواره تلاش می‌کردند پوستی روشن و شفاف داشته باشند.
خانم‌های ایرانی معمولا در زمستان و تابستان، پودر سفیدآب به صورت خود می‌زدند. با این کار هم  خود را زیبا می‌کردند و هم پوست خود رادر برابر اثرات مضر نور خورشید محافظت میکردند.
سرخاب که نام های دیگر آن قزح یا گلگونه بود، برای رنگین کردن گونه‌ها و لب‌ها کاربرد داشت. همچنین با ترکیب این پودر با مواد دیگر برای نرم کردن لب‌ها و از بین بردن خشکی استفاده می شده است.

خال

معنی خال در ابتدا به معنی خالی کوچک در صورت، و بعد به معنی خالکوبی بوده است. خال‌ها اغلب بر روی لب بالایی، گونه‌ها، چانه و وسط دو ابرو کشیده می شدند. خال ها انقدر قابل توجه بوده اند که اگر زنی به طور طبیعی خال نداشت، باید آن را به صورت مصنوعی ایجاد می‌کرد و این کار با استفاده از مدادی که داخل سرمه‌دان فرو می‌کردند، انجام می‌شد. بعدها، خالکوبی در میان بانوان محبوب شد و معمولا آن را در نقاطی که در قابل دید بود انجام می‌دادند.

زرک

زرک به معنی توپکی طلایی یا پولک است که برای تزئین مو یا پیشانی استفاده می‌شده است. پوشش و حجاب دوره قاجار باعث ایجاد این نوع زینت بود.

وسمه

طبق تاریخ ایران باستان راز ابروان پیوسته زنان و مردان آن دوره، استفاده از وسمه بوده است. در ابتدا وسمه برای تقویت و پرپشتی ابرو به کار گرفته می شد. ولی بعدها از آن برای کشیدن خط چشم نیز استفاده شد. همچنین مردان از وسمه برای پرپشت دیده شدن ریش خوش استفاده می‌کردند؛ که البته فرایندی بسیار طولانی و وقت گیر بود.

لب های سرخ و خال صورت زن ایرانی و در واقع تاریخچه آرایش در ایران به نوعی با تاریخچه ادبیات آن ارتباط دارد و همواره باعث سروده شدن اشعار فراوان گردیده است.

آرایش در ایران امروز

امروزه ایران از مهم ترین واردکنندگان لوازم آرایشی در جهان است که به صورت ویژه در میان زنان مصرف زیادی دارد. فرهنگ آرایش از گذشته تا اکنون تغییرات بسیاری داشته است. و هفت قلم آرایشی تبدیل به ده ها قلم شده که از جمله آنها می توان به خط چشم، مداد چشم، ریمل، سایه چشم، رژ لب مایع، رژ لب جامد، رژ گونه، پرایمر، کرم پودر، هایلایتر، کانسیلر و … اشاره کرد که هر کدام نیز انواع مختلفی دارند.

آرایش کردن هنری زیبا و دلرباست؛ اما یادمان باشد دوست داشتن خودمان چه بدون آرایش و چه با آرایش مهمترین اصل است.